Aşırı Yeme Bozukluk Mu? Bağımlılık Mı?

Yemek yemek, yaşamımızı sürdürebilmemiz için bir gereklilik olsa da bazen kontrol edilemeyen bir dürtüye dönüşebilir. Peki, aşırı yeme alışkanlığı hangi noktada bir rahatsızlık olarak değerlendirilmelidir? Bu durumun altında yatan nedenler neler olabilir? İstanbul Okan Üniversitesi Hastanesi Psikiyatri Bölümünden Prof. Dr. Işıl Göğcegöz aşırı yeme konusunun psikolojik etkilerini değerlendirdi.

Son yıllarda yeme bozuklukları dışında alkol/ madde kullanım bozukluğu tanı ölçütlerini karşılayıp yeme bağımlılığı olarak tanı alan bireyler bağımlılık alanında tedavi edilmeye başlamıştır. Yeme bağımlılığının madde bağımlılığı tanı ölçütlerini karşılamasının önemli sebeplerinden birisi, bazı yiyeceklerin santral sinir sisteminde tıpkı maddeler gibi etki göstermesidir. Yağlı, şekerli, çikolata gibi karbonhidrat ve yağ oranı yüksek bazı yiyeceklerin santral sinir sistemindeki mezolimbik yolakta (ödül yolağı) dopamin salınımını arttırdığı gösterilmiştir. Ayrıca, bu tür yiyeceklerin insula, orbitofrontal korteks ve singulat korteks gibi alkol /madde bağımlılığında önemli olan nöroanatomik bölgeleri aktive ettiği saptanmıştır.

Yeme bağımlılığında çikolata, şeker ve karbonhidrattan zengin yiyeceklere aşırı istek duyma yani aşerme klinik araştırmalarda özellikle bu yiyeceklerin tüketiminin doğrudan psikoaktif etkisinin olduğunu, içeriğindeki kakao ve şekerin de bu aşermede doğrudan etkili olduğunu gösterilmiştir.

Obezitede Bir Yeme Bağımlılığımı?

Bazı çalışmalarda; tıkınırca yeme bozukluğu olan obez kişilerde bu davranışın bağımlılıkta da görülen kompülsif yeme (kompülsif madde kullanımı) ile benzer olduğundan yola çıkarak obez bireylerin bir bölümünün bir tür yeme bağımlılığı olduğu ileri sürülmektedir.

Homeostatik Yemeden Hedonik Yemeye Evrimleşen Yeme Alışkanlıkları

Yeme davranışı homeostatik ve hedonik olmak üzere iki farklı sistem üzerinden düzenlenmektedir. Bunlardan;  homeostatik sistem bizim hayatta kalmamızı sağlar ve yememiz daha çok bu sistem tarafindan kontrol edilirse sağlıklı kiloda kalınır. Eğer yememiz daha çok hedonik sistem tarafından düzenlenirse, beyin ödül sisteminin doyumsuz dopamin istemi nedeniyle aşırı, tıkınırca kalorisi yüksek, yağlı ve şekerli gıdalar tüketilebilir.  

Bağımlılık gelişmesinde Opioid ve dopaminerjik sistem yemekten haz almada da etkili.

Seker ve yağdan zengin yiyeceklerin tüketilmesi singulat, hipokampus, nucleus akkumbens ve locus seruleustan dopamin salınımını ve endojen bir opioid olan dinorfininin gen ekspresyonunuartırdığı bildirilmiştir.

Sonuç olarak alkol / madde bağımlılığı ve diğer davranışsal bağımlılıklarda görülen aşerme, kontrolsüz tüketme ve tolerans (aynı hazzı alabilmek için giderek daha fazla tüketme) yeme bağılılığında da görülmektedir. Dolayısıyla yeme bağımlılığı tanısı alan bireylerin gerek ilaç gerekse terapi planlanırken biyo-psiko-sosyal alanları da içeren bütüncül bir tedavinin uygulanması durumunda güzel sonuçlar alınabilir.

4 thoughts on “Aşırı Yeme Bozukluk Mu? Bağımlılık Mı?

  • 18 Şubat 2026 tarihinde, saat 14:56
    Permalink

    Український сегмент мережі Інтернет презентує новий навігаційний інструмент — каталог веб-сайтів, метою якого є зібрати найрізноманітніші онлайн-майданчики держави.

    Зазначений ресурс містить адреси веб-сторінок, що висвітлюють широкий спектр тем. Каталог включає сайти загальнодержавного значення, так і ті, що фокусуються на житті окремих регіонів та міст.

    Головне завдання проєкту — створити зручну точку входу для користувачів, які шукають якісний вітчизняний контент на різний інтерес: від новинної стрічки та політики до історичних розвідок, молодіжної тематики, стилю життя, правозахисної тематики та аналітики.

    Цей ресурс розрахований на масового відвідувача та відкритий до співпраці з редакціями, працівниками пера та бізнес-партнерами, які прагнуть бути помітними в вітчизняному медіа-середовищі

  • 12 Mayıs 2026 tarihinde, saat 01:44
    Permalink

    In case your home experiences unexpected liquid leaks or perhaps fungus outbreaks, swift response remains vital. Assisting homeowners and company owners inside the Wilmington area, the Wilmington All Dry branch supplies excellent restoration plus sanitation solutions. Serving as one locally managed franchise from a countrywide proven brand, these experts provide unmatched skills for treating real estate disasters.

    1. Critical Liquid Destruction Restoration
    Local conditions and surprise water line bursts will cause heavy floods. All Dry Services supplies fast response crews accessible around the the clock 24/7. The professionals pump out pooled floods, use commercial air movers, & fully dry the wet area to prevent lasting structural damage.

    2. Professional Mildew Cleanup
    Moisture in the city renders homes extremely susceptible towards fungal growth. Our team performs detailed checks so as to discover unseen fungus. The experts seal off the polluted rooms, securely remove this fungal presence, & sanitize this atmosphere, guaranteeing a pure internal environment to protect households and employees.
    http://365d24h60m.com/forums/users/datespider1/
    https://www.credly.com/users/divingmaraca0
    https://cineblog01.rest/user/bathcan81/
    https://www.woorips.vic.edu.au/profile/averyxqmrohde67307/profile
    http://xn--l1ae1d.xn--b1agalyeon.xn--80adxhks/user/turkeysyria4/

    3. High-tech Stench and Biohazard Cleaning
    Beyond standard mitigation, that company specializes at difficult cleanups. Whether struggling against sewage overflows, animal odors, as well as trauma incidents, the technicians leverage professional chemicals plus cutting-edge methods to renew clean conditions & eliminate terrible aromas entirely.

    Exactly why Choose This Crew
    Customers respect their open communication & loyalty towards preserving real estate. Having trained technicians, high-tech machinery, and one commitment for consumer happiness, they handle complicated policy paperwork easily.

    In closing
    Property catastrophes can be stressful, however finding that right aid should never be hard. This local restoration company functions ready in order to repair the business. Contact their specialists instantly to get quick, trustworthy, and thorough restoration help.

  • 26 Haziran 2026 tarihinde, saat 01:22
    Permalink

    Fresh Store Florida

    Local Store serves like an community-focused food store around Southwest-Florida. The business provides food essentials for families seeking practical shopping.

    Hibiscus Store remains listed within a grocery market located around Naples Road in Naples.
    https://www.google.com/maps/dir/Radio+Rd+%26+Airport+Rd,+Naples,+FL/1950+Mayfair+St+Ste+800,+Naples,+FL+34104
    Convenient Market Service

    Everyday grocery shopping supports residents purchase necessary kitchen supplies. Local Store may support local shoppers want a quick shopping experience.
    https://maps.app.goo.gl/kVhSGUKthhCVzeSM9
    Community businesses become valuable as these support daily shopping. A community store often support families through household convenience.

    Reliable Grocery Essentials

    Household selection remains a important need within family routines. Fresh Market supports shoppers that everyday food products.

    Families may use this market with convenient purchases. Whether customers wants food items, a local market may provide a helpful shopping option.

    Community Support

    Hibiscus Market may-be included of the Naples grocery area. Neighborhood markets often build better connections among residents.

    Friendly shopper service often create a grocery trip more pleasant. A store that focuses about community support can remain one useful resource.

    Florida Grocery Choice

    Naples includes different food community choices. Hibiscus Market brings an-additional resource to families who local grocery shopping.

    This business remains located within Florida, making the-market a convenient option with area residents.

    Summary

    Hibiscus Market Naples serves community residents through household needs. Through convenient support, the market often provide one useful resource to everyday household essentials.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir